Telegram'ın macOS betasında, doğrudan mesaj alanına sesle mesaj yazma olan dikte özelliğine, dikte edilmiş metni yapay zeka editörüyle düzeltme özelliği eklendi. 1 Kasım tarihli 13.1.0.283431 yapısında, «Enhance» butonu altında «Fix Grammar», «Enhance Style» ve «AI Editor…» seçenekleri, otomatik noktalama işareti anahtarı ve ⌘R tuş kombinasyonunun mesaj alanında ne yapacağını (metin dikte etmek mi yoksa sesli mesaj kaydetmek mi) belirleyen bir ayar bulunuyor. Dikte özelliğinin kendisi istemcinin açık kaynak kodunda yer alıyor, ancak orada yalnızca hata ayıklama (debug) yapılarında etkinleştirilmiş durumda. Yapay zeka düzeltmeleri ise açık kaynak kodunda hiç bulunmuyor. Bu durum, Mac üzerinden yazan kullanıcıları ilgilendiriyor. Açık kaynak kodunda konuşma, yerleşik Apple konuşma tanıyıcısı tarafından algılanırken, betada Telegram sunucuları üzerinden bir yedek yol ortaya çıktı – bu yolun ücretsiz bir limiti var ve limit aşıldığında Premium gerekiyor.
Betadaki Yenilikler
macOS istemcisindeki dikte, sesli mesaj kaydının bir devamı olarak tasarlanmış: kayıt düğmesine basılı tutarak fareyi bırakmadan sola sürükleyin – alttaki ipucu da tam olarak «← Swipe to dictate» şeklinde yazıyor. Sola kaydırma, yukarı kaydırmadan daha fazla olmalı, aksi takdirde kayıt sadece sabitlenir. Sesli mesaj yerine konuşma metne dönüşür ve kaydın kendisi silinir. Tanıma sırasında altta «Transcribing. Click anywhere to stop.» yazar; açık kaynak kodunda hazır metin ayrı bir panelde gösterilir, buradan hemen gönderilebilir veya mesaj alanının sonuna eklenip düzenlenebilir. Dil manuel olarak seçilebilir veya «Automatic» olarak bırakılabilir. 283318 betasında dikte hakkında 15 Ekim'de yazılmıştı; Android'de de gönderilmeden önce benzer bir transkripsiyon gösterilmişti ve sonra kaldırılmıştı.
24 Ekim'den itibaren (283377 yapısı) betalardaki yenilik, dikte edilen metnin düzeltilmesidir. 283431 yapısındaki dizeler:
| Dize | Açıklama |
|---|---|
| «Enhance» | dikte edilmiş metnin yanındaki düğme; ipucu: «Fix punctuation and grammar in the dictated text» |
| «Fix Grammar» | noktalama işaretlerini ve dilbilgisini düzelt |
| «Enhance Style» | metni belirli bir stilde yeniden yaz |
| «AI Editor…» | tam yapay zeka editörünü aç |
| «Enhancing…» | metin işleniyor |
| «Automatic Punctuation» | otomatik noktalama işareti anahtarı |
| «What ⌘R does in the message field. Automatic dictates when the field has text and records a message when it is empty.» | ⌘R ayarı: «Automatic» modunda, alan doluysa dikte eder, boşsa sesli mesaj kaydeder |
| «The language you speak while dictating. Automatic uses this chat's language and your system languages.» | dikte dili: «Automatic» sohbetin dilini ve sistem dillerinizi kullanır |
Seçilen stil istemci tarafından hatırlanır (kChatDictationEnhanceStyle). «AI Editor…» seçeneğine bakılırsa, bunlar Telegram'ın Nisan ayında yayınladığı mesaj alanındaki yapay zeka editörünün stilleriyle aynı: dilbilgisini düzeltme, çevirme, «Formal», «Short», «Zen», «Corp» ve diğer stillerde yeniden yazma. Resmi gönderideki açıklamasına göre, yapay zeka özellikleri Cocoon ağı üzerinde çalışır.
Düğmenin şu anda görünür olup olmadığı yapıdan anlaşılamıyor. Açık kaynak kodunda dikte, derleme koşulu nedeniyle beta ve yayın yapılarında kapalıdır ve yalnızca hata ayıklama yapılarında çalışır; 283431'de etkin olup olmadığı, dizeler ve sınıflar yerinde olsa da ikili dosyadan anlaşılamaz.
Ne Yapmalı
- Nerede Aranmalı. Beta, Telegram'ın macOS beta sürümünün otomatik güncellemeleriyle gelir; yapıların listesi güncelleme akışında bulunur. 20 Ekim tarihli kararlı 13.1.0 (283357) sürümünde dikte motoru zaten mevcut, ancak «Enhance», «Automatic Punctuation» dizeleri ve ⌘R ayarı yoktur ve kayıt sırasında ipucu «← Swipe to transcribe» şeklindedir.
- Erişim İzni Verin. Dikte için iki macOS izni gerekir: System Settings → Privacy & Security → Microphone ve aynı yerde Speech Recognition. İkincisi olmadan istemci «Telegram needs Speech Recognition access to turn your voice into text» mesajını gösterir.
- Dili Kontrol Edin. Sistem dillerinden hiçbiri Apple tanıyıcısı tarafından desteklenmiyorsa, dikte «Dictation is not available for your current input language.» yanıtını verir. Dil, «Automatic» yerine manuel olarak seçilebilir.
- ⌘R'yi Unutmayın. Şu anda Telegram for macOS'ta ⌘R, sesli veya görüntülü mesaj kaydını başlatır; betada bu kombinasyon için bir seçenek olacak ve «Automatic» modunda, alan boş değilse kayıt yerine dikteyi başlatacaktır.
Konuşma Nasıl Tanınır
Açık kaynak kodundaki tanıma tamamen Apple tarafındadır. macOS 26'da, dil modeli zaten yüklüyse istemci yeni SpeechAnalyzer motorunu kullanır; yüklü değilse, arka planda indirmeye başlar ve bu dikteyi önceki SFSpeechRecognizer'a devreder. Daha eski sistemlerde yalnızca SFSpeechRecognizer çalışır. İstek dikte olarak işaretlenir ve dil için cihazda bir model varsa, istemci yalnızca Mac üzerinde tanıma yapılmasını ister; macOS 13 ve üzeri sürümlerde noktalama işaretlerini tanıyıcının kendisi yerleştirir.
«Automatic» modunda dil önceden tahmin edilmez: istemci, sistem dillerinden Apple tanıyıcısının bildiği en fazla iki dili seçer ve her ikisini de aynı ses üzerinde aynı anda başlatır; ikincisi yalnızca modeli ağ olmadan çalışıyorsa. Her adaya bir puan hesaplanır – güncellemeler arasındaki metin kararlılığının yarısı, tanıyıcının güveninin yarısı, artı ilk dile küçük bir avantaj. İlk tanınan kelimelerden 1.5 saniye sonra, ikinci adayı 0.12 puanla geçen aday kazanır ve 3 saniye sonra lider her durumda kazanır; kaybeden durdurulur, ses tek bir adaya gider. Betada bu listeye sohbetin kendi dili de eklenmiştir.
Gizli sohbetlerde açık kaynak kodu yalnızca cihaz üzerinde çalışan tanıyıcıları başlatır. Dil için böyle bir model yoksa, gizli sohbette dikte başlamaz. Normal bir sohbette ilk dil yerel bir model olmadan da tanınabilir – bu durumda kayıt, macOS sistem diktesinde olduğu gibi Apple sunucularına gider.
Telegram Sunucuları Üzerinden Yedek Yol
Betada buna Telegram'ın kendi sunucu tabanlı transkripsiyonu da eklenmiştir. İstemci günlüğünde «server fallback selected» ve «nativeAvailable» dizeleri, ikili dosyada ise messages.transcribeAudioFile metodu bulunur: bu metod, bir mesajı değil, yüklenmiş bir ses dosyasını kabul eder ve metni normal bir transkripsiyon yanıtı olarak veya daha sonra updateTranscribedAudioFile güncellemesiyle döndürür. Önceki messages.transcribeAudio metodu yalnızca sohbette zaten bulunan sesli mesajları transkribe eder – gönderilmemiş bir kaydın mesaj numarası yoktur. Yeni metod ve güncelleme, macOS betalarından dışa aktarılan API şemasında mevcuttur, ancak yayınlanmış belgelerde yoktur.
Kısıtlamalar beta hata mesajlarından anlaşılmaktadır: 30 dakikadan uzun veya 1 MB'tan büyük kayıtlar transkribe edilmez ve ücretsiz transkripsiyonlar kullanıldıktan sonra «Your free transcriptions have been used. Telegram Premium is required to transcribe more audio.» mesajı görünür. Kararlı 13.1.0 sürümünde ne metod ne de bu dizeler yoktur. Betanın Apple ile Telegram sunucusu arasında nasıl seçim yaptığı ve gizli sohbetlerde ne yaptığı yapıdan anlaşılamamaktadır.
Nasıl Doğrulandı
- İstemcinin açık kaynak kodu: dikte motoru (dil seçimi, puanlama, 1.5 ve 3 saniye eşikleri,
requiresOnDeviceRecognition) ve kontrolcü, buradaisSupportedkontrolü yalnızca hata ayıklama yapısında "evet" döndürür ve gizli sohbetlerde cihaz üzerinde tanıma gerektirir. Her iki dosya da 23 Ekim'de 13.1 sürüm dalının birleşmesiyle açık kaynak koduna dahil oldu. - Güncelleme akışlarındaki ikili dosyalar: beta 283431 ve kararlı 283357.
ChatDictationEnhancer,ChatDictationEnhanceViewsınıfları,kChatDictationAutomaticPunctuationvekChatDictationShortcutanahtarları ve tablodaki dizeler yalnızca betada bulunur; kararlı sürümde motor (ChatDictationSession,ChatDictationAnalyzerRecognizer) ve sekiz dikte dizesi vardır, ancak düzeltme yoktur. Açık kaynak kodunun dize dosyasında «Enhance» seçenekleri de yoktur. - Sunucu tarafı – 283431 ikili dosyasındaki dizeler:
AudioFileTranscription, «upload complete, calling transcribeAudioFile»,updateTranscribedAudioFileve hata mesajları; 283357'de bunlar yoktur. ChatDictationEnhancer'ın ilk görünümü – beta 283377 ikili dosyasının farkı, 24 Ekim.




